Boek Nederlands

De pelikaan : een komedie

De pelikaan : een komedie

Genre:
Joegoslavië, eind 20ste eeuw. Andrej betrapt Josip bij overspel en neemt foto's. Hij chanteert Josip met de foto's. Voor Josip wordt het na verloop van tijd steeds lastiger om te voldoen aan Andrejs eisen. Dan dient zich onverwachts een oplossing voor zijn probleem aan.
Titel
De pelikaan : een komedie
Auteur
Martin Michael Driessen
Taal
Nederlands
Uitgever
Amsterdam: Uitgeverij Van Oorschot, 2017
199 p.
ISBN
9789028280489 (hardback)

Beschikbaarheid en plaats in de bib

Besprekingen

Grimmige vaudeville over goed en kwaad

ROMAN. Verbeeldingskracht en vertelvermogen beheersen De pelikaan van Martin Michael Driessen. Zet je schrap voor een kwaadaardige én komische vertelling vol onbeholpen zielen en onverwachte wendingen.

Onmodieus proza, het bestaat nog. Proza dat niet luchtig meewaait met de heersende windrichtingen in boekenland maar soeverein en krachtig op eigen poten staat. Proza waarin ambacht, verbeelding én een bijna ouderwets vertelplezier de dienst uitmaken, ingebed in een ingenieuze plot. Martin Michael Driessen is er de gepatenteerde leverancier van, zo blijkt uit zijn nieuwe (als een komedie aangekondigde) roman De pelikaan.

Gewone luitjes in een ingedommeld Adriatisch kuststadje in ex-Joegoslavië doen er elkaar de duivel aan. Ze verzeilen in een boosaardige houdgreep als gevolg van wederzijdse afpersing zonder het aanvankelijk van elkaar te beseffen. Het leidt tot een vertelling die - net als in zijn drieluik Rivieren - het aanschijn van een dwarse allegorie of een pittige parabel krijgt. Vanaf de eerste pagina's weet Driessen je te bekoren. Niet het minst door de glasheldere stijl, opgetuigd met indringende beelden.

Sinds Ma…Lees verder

Een suf stadje wordt strijdtoneel

Roman. Martin Michael Driessen laat een Joegoslavische vriendschap droogkomisch balkaniseren.

Een luchtige roman schrijven over een oorlog is een kunststukje dat niet veel schrijvers is toevertrouwd. Vaak voert de moraal, de verontwaardiging of de wreedheid de boventoon. Zo niet bij Martin Michael Driessen (63), die in de tragikomedie De pelikaan de Joegoslavische burgeroorlog beschrijft op een ongewoon lichte toon, zonder vraagstukken van goed en kwaad uit de weg te gaan, bijna zoals Roberto Benigni in de film La vita è bella deed.

Het is 1988. De Socialistische Federale Republiek Joegoslavië vertoont barsten waaruit nationalisme en antisemitisme stinkend beginnen op te wellen, als Driessen (die vorig jaar de ECI Literatuurprijs won met Rivieren) zijn personages voor ons uittekent. De bijna twee meter lange postbode Andrej, vergezeld door de altoos bibberende hazewindhond Laika, is een eenzame en opportunistische allemansvriend die er niet voor terugdeinst om brieven waarin hij geld vermoedt open te stomen aan zijn keuk…Lees verder

Geheimtip voor literaire fijnproevers

MARTIN MICHAEL DRIESSEN De pelikaan Rivieren

Klassiek vakmanschap, ambachtelijke degelijkheid en sobere sierlijkheid: het zijn lovende woorden, maar je verwacht ze eerder bij het timmerwerk van een goede schrijnwerker dan bij de nieuwe roman van een ECI Literatuurprijswinnaar. Toch zijn het vooral dat soort onmodieus klinkende termen waarmee Martin Michael Driessens nieuwe boek `De pelikaan' geprezen wordt. Sinds Driessen in 2016 uit het niets de ECI Literatuurprijs én de ECI Lezersprijs won met zijn bundel `Rivieren' is de 63-jarige Neder landse auteur dé lieveling van het voltallige recensentengild. De man die in een vorig leven lid was van de nationale schermploeg van Oranje en er ook al een carrière als toneelregisseur op heeft zitten, debuteerde in 1999 op zijn 45ste met de atypische ridderroman `Gars' en voegde daarna nog de bijbelherschrijving `Vader van God' (2012), de novelle `Een ware held' (2013) en de onder het pseudoniem Eva Wanjek gepubliceerde roman `Lizzie' toe a…Lees verder

De pelikaan

Eerste zin. De kleine stad aan de Adriatische kust had ooit deel uitgemaakt van het Ottomaanse en toen van het Habsburgse rijk en behoorde nu tot Joegoslavië.

‘Andrej had (…) zijn rechtervoet op een tros gezet (...). De tros spande zich of hing door, al naar gelang de lome deining in het havenbekken, zodat het leek alsof hij het voetpedaal van een groot nautisch orgel bediende.’ Alleen al voor deze schitterende vergelijking loont dit boek de moeite, maar er is veel meer. Een komedie luidt de ondertitel, een genre dat Driessen wel is toevertrouwd. Het verhaal speelt aan de vooravond van de vreselijke oorlogen in Joegoslavië. Uitgangspunt: postbode Andrej, die gokt en dus om geld verlegen zit, chanteert kabelbaanmachinist Josip met foto’s van diens overspel. Vervolgens komt Josip in de gelegenheid Andrej af te persen – beiden zonder het van elkaar te weten. De verder tournures van liefde, verraad, tot elkaar veroordeeld zijn, oorlog (die breekt ten slotte uit), de dood, het grillige lot: Driessen wikkelt ze elegant af. We zijn allemaal maar mensen, en bijna niemand is helemaal slecht: als je …Lees verder

In deze roman, gesitueerd in het voormalige Joegoslavië, geeft de auteur een mooi, indringend portret van twee mannen. Ze kruisen elkaars pad doordat de een, Andrej, de ander, Josip, probeert te chanteren met foto's die hij gemaakt heeft van een vrijpartij tussen Josip en een andere vrouw. Al gauw ontdekt Josip dat Andrej geld verdonkeremaant, waarmee hij op zijn beurt Andrej weet te chanteren. Noch Andrej noch Josip zijn slechteriken. Ze maken van de gelegenheid gebruik en proberen slechts om zichzelf overeind te houden in een ingewikkelde wereld waar zij weinig van te verwachten hebben. Pakkend geschreven en met een thema dat van alle tijden is: de absurditeit die het bestaan soms aan kan nemen. Martin Driessen (1954) won in 2016 de ECI-literatuurprijs voor zijn novelle 'Rivieren' en dat is niet ten onrechte.

Chantage in Joegoslavië

Martin Michael Driessen schetst absurditeit van het leven in een literaire klucht met politieke strekking.

Je kunt wel merken dat Martin Michael Driessen (1954), vorig jaar winnaar van de ECI-literatuurprijs met de novellenbundel 'Rivieren', van oorsprong opera- en toneelregisseur is. Zijn roman 'De pelikaan' heeft alles weg van een comedy of errors, het is het vrolijk-bittere verslag van een verscheurd wereldje vol misverstanden.

Joegoslavië, voordat het uiteenviel: in een Kroatisch stadje (Kroatië is dan nog een provincie) leven Andrej en Josip. Andrej is postbesteller, Josip bedient de kabeltrein naar een communistisch heldenmonument op de berg.

Andrej, een boomlange ongetrouwde vent, komt erachter dat Josip, doodongelukkig getrouwd met een helleveeg en vader van een gehandicapt kind, een minnares in Zagreb heeft en begint om zijn eigen gokzucht te bekostigen hem daarmee te chanteren. Josip, die niet weet waar hij het geld vandaan moet halen, ontdekt op zijn beurt dat Andrej geld uit de post verdonkeremaant en begint Andrej …Lees verder